అనుబంధం – 3: మగధ రాజవంశాలు, ప్రాంతీయ గణాలు మరియు గ్రంథ సూచనలు

మూలం: విష్ణు పురాణం (4వ అంశం), శ్రీమద్భాగవతం (12వ స్కంధం), రాజతరంగిణి మరియు ప్రాచీన భారతీయ రాజవంశాల చారిత్రక కాలక్రమాల ఆధారంగా సంకలనం చేయబడింది.

I. మగధ రాజవంశాల కాలక్రమం

1. బృహద్రథ వంశం (23 మంది రాజులు — సుమారు 1000 సంవత్సరాలు)

1. బృహద్రథుడు (స్థాపకుడు)

2. జరాసంధుడు

3. సహదేవుడు (మహాభారత యుద్ధంలో పాల్గొన్నాడు)

4. సోమాపి

5. శ్రుతశ్రవ

6. అయుతాయు

7. నిరమిత్ర

8. సునేత్ర

9. బృహత్కర్మ

10. సేనజిత్ (శ్యేనజిత్)

11. శ్రుతంజయ

12. విప్ర

13. శుచి

14. క్షేమ్య

15. సువ్రత

16. ధర్మ

17. సుశ్రుత

18. దృఢసేన

19. సుబల

20. సునీత

21. సత్యజిత్

22. విశ్వజిత్

23. రిపుంజయ (మంత్రి మునిక చేత పదవీచ్యుతుడు)

2. ప్రద్యోత వంశం (5 మంది రాజులు — 138 సంవత్సరాలు)

24. ప్రద్యోతుడు (మునిక కుమారుడు)

25. పాలక (బాలక)

26. విశాఖయూప

27. జనక

28. నందివర్ధన

3. శైశునాగ వంశం (10 మంది రాజులు — 362 సంవత్సరాలు)

29. శిశునాగ (నంది)

30. కాకవర్ణ

31. క్షేమధన్వ

32. క్షత్రౌజ

33. బింబిసార (విధిసార)

34. అజాతశత్రు

35. దర్భక (అర్భక)

36. ఉదయన

37. నందివర్ధన

38. మహానంది

4. నంద వంశం (9 మంది రాజులు — సుమారు 100 సంవత్సరాలు)

39. మహాపద్మ నందుడు 40–47. మహాపద్మ నందుని ఎనిమిది మంది కుమారులు (సుమాల్య మరియు ఇతరులతో సహా)

5. మౌర్య వంశం (10 మంది రాజులు — 137 సంవత్సరాలు)

48. చంద్రగుప్త మౌర్యుడు

49. బిందుసార (గమనిక: ఆధునిక చరిత్ర గ్రంథాలు కొన్నిసార్లు శైశునాగ వంశానికి చెందిన బింబిసారుడిని మౌర్య వంశానికి చెందిన బిందుసారుడితో గందరగోళపరుస్తాయని మూలపాఠం పేర్కొంటుంది)

50. అశోకవర్ధనుడు (మహా అశోకుడు)

51. సుయశ (కుణాల)

52. దశరథ

53. సంయుత (సంగత)

54. శాలిశుక

55. దేవవర్మన్ (సోమశర్మ)

56. శతధన్వన్ (శ్రుతధన్వ)

57. బృహద్రథుడు (సేనాధిపతి పుష్యమిత్ర శుంగ చేత హత్య చేయబడ్డాడు)

6. శుంగ వంశం (10 మంది రాజులు — 112 సంవత్సరాలు)

58. పుష్యమిత్ర శుంగ

59. అగ్నిమిత్ర

60. వసుమిత్ర

61. సుజ్యేష్ఠ (ఉదంక)

62. భద్రక (పులిందక)

63. ఘోషవసు

64. వజ్రమిత్ర

65. భాగవత

66. దేవభూతి (వాసుదేవ కణ్వ చేత పదవీచ్యుతుడు)

7. కణ్వ వంశం (4 మంది రాజులు — 45 సంవత్సరాలు)

67. వాసుదేవ కణ్వ

68. భూమిత్ర

69. నారాయణ

70. సుశర్మన్

8. ఆంధ్ర శాతవాహన వంశం (30 మంది రాజులు — 456 సంవత్సరాలు)

71. బలిపుచ్ఛక / సిముక (ఆంధ్రరాజ)

72. కృష్ణ

73. శాంతకర్ణి I (అంతకర్ణి)

74. పూర్ణోత్సంగ

75. శాతకర్ణి II

76. లంబోదర

77. అపీలక (పీలక)

78. మేఘవతి

79. పటుమాన్

80. అరిష్టకర్ణ

81. హాల (హాలాహల)

82. పట్టలక (పలలక)

83. పులిందసేన

84. సుందర శాతకర్ణి

85. శివస్వాతి

86. గౌతమీపుత్ర శాతకర్ణి (గోమలి)

87. అహిమాన్

88. శాంతకర్ణి

89. శివశ్రీ శాతకర్ణి

90. శివస్కంధ

91. యజ్ఞశ్రీ శాతకర్ణి

92. విజయనశ్రీ (విజయజ్ఞ)

93. చంద్రశ్రీ శాతకర్ణి (కోట వెంకటాచలం కాలక్రమం ప్రకారం, గుప్త వంశానికి చెందిన చంద్రగుప్త I మరియు సముద్రగుప్తుడు ఆయన బాల్యకాలంలో సంరక్షకులుగా వ్యవహరించారని; ఈ అభిప్రాయం ప్రకారం ఆ చంద్రగుప్తుడు అలెగ్జాండర్ దండయాత్ర కాలానికి సమకాలీనుడని పేర్కొనబడింది)

94. పులోమావి (సులోమాపి)

II. ప్రాంతీయ రాజవంశాలు, గణాలు (గణాలు) మరియు శాతవాహన అనంతర పాలకులు

1. ఆంధ్రభృత్యులు (7 మంది రాజులు)

2. ఆభీరులు (10 మంది రాజులు)

3. గర్దభినులు (10 మంది రాజులు)

4. యవనులు (8 మంది రాజులు)

5. తురుష్కులు / శకులు (14 మంది రాజులు)

6. ముండులు (13 మంది రాజులు) — [1–6 వంశాల సంయుక్త పాలన సుమారు 1090 సంవత్సరాలు కొనసాగింది]

7. మౌనులు మరియు కైంకిలులు

8. వింధ్యశక్తి మరియు వాకాటకులు:

   • పాలకులు: వింధ్యశక్తి, పురంజయ, రామచంద్ర, ధర్మవర్మ, వంగ, నందన, సునంది, నందియశ, ప్రవీర మరియు వారి వంశజులు.

9. బాహ్లికులు, పుష్యమిత్రులు మరియు పటుమిత్రులు (13 మంది రాజులు)

10. ఏకలులు మరియు ఆంధ్రులు (7 మంది రాజులు)

11. నైషధ మరియు విశ్వస్ఫటిక: ఆంధ్ర గవర్నర్ల ఆధీనంలో కోసల ప్రాంతంలో స్థాపించబడ్డారు.

12. కైవర్తులు, పటులు, పులిందులు మరియు మగధ రాజవంశాలు: గయ, ప్రయాగ మరియు గంగాతీరం (గంగాతీర) ప్రాంతాల్లో పాలకులు.

13. నవ నాగులు: పద్మావతి నుండి పాలించిన 9 మంది నాగ రాజులు.

14. దేవరక్షిత: కోసల, ఆంధ్ర, పుండ్ర, తామ్రలిప్త మరియు సమతట ప్రాంతాలను పాలించాడు.

15. గుహ వంశం: కళింగ, మహిష, మహేంద్ర మరియు భౌమ ప్రాంతాలను పాలించింది.

16. మణిధాన్యక వారసులు: నైషధ, నైమిషక మరియు కాలకాసక ప్రాంతాలను పాలించారు.

17. కనకులు: త్రైరాజ్య మరియు మూషిక రాజ్యాలను పాలించారు.

18. సరిహద్దు ప్రాంత పాలకులు (వ్రాత్యులు, మ్లేచ్ఛులు, శూద్రులు మరియు గణాలు): సింధు, దార్విక, చంద్రభాగ మరియు కాశ్మీర్ ప్రాంతాలను పాలించారు.

III. గ్రంథ సూచనల సూచిక

1. విష్ణు పురాణం: 4వ పుస్తకం, అధ్యాయాలు 1 నుండి 24 వరకు (ప్రత్యేకంగా 23 మరియు 24 అధ్యాయాల్లోని శ్లోకాలు).

2. Fixing the Date of Mahabharata: డా. ఈ. వేదవ్యాస (అధ్యాయాలు 6, 7 మరియు పుట 163).

3. Agnivamsa Kings & Kali Saka Vignanam: శ్రీ కోట వెంకటాచలం (పుట 20, అధ్యాయం 1).

4. History of Indian Mathematics: శంకర్ బాలకృష్ణ దీక్షిత్ (అనువాదం: డా. రేమెల్ల అవధానులు, పుట 648).

5. శ్రీమద్భాగవతం: స్కంధం 12, అధ్యాయం 2, శ్లోకం 33.

6. మహాభారత కాలనిర్ణయం: డా. ఈ. వేదవ్యాస (పుట 134).

7. జ్యోతిర్విదాభరణం: కాళిదాసునికి ఆపాదించబడిన గ్రంథం (అధ్యాయాలు 20 మరియు 22; శ్లోకాలు 22:9–10, 22:22).

8. The Lost City of Dvarka: డా. ఎస్.ఆర్. రావు.

9. విశ్వగుణాదర్శ చంపూ: వెంకటాధ్వరి (శ్లోకాలు 752–762).

10. స్కంద పురాణం: వైష్ణవ ఖండం, అధ్యాయం 10.

11. రఘువంశం: కాళిదాసు (సర్గలు 9 నుండి 16 వరకు).

12. రోమిలా థాపర్ మరియు డి.డి. కోసాంబి చారిత్రక అధ్యయనాలు: ప్రాచీన భారతీయ నాగరికతపై విమర్శనాత్మక తులనాత్మక విశ్లేషణ.

13. Rasayana Vajikarana Tantramulu: డా. మల్లంపల్లి భైరవమూర్తి (పుట 43).

14. రాజతరంగిణి: కల్హణ (తరంగాలు 1, 2 మరియు 3).

15. సంస్కృత వాంగ్మయ చరిత్ర: మల్లాది సూర్యనారాయణ శాస్త్రి (సంపుటి 1, పుట 48).

16. పురాణ తత్వదర్శనం: ఎం. మాధవ శాస్త్రి (పుట 76).

17. అథర్వవేదం: కాండం 3, అధ్యాయం 3, సూక్తం 12.

18. మహాభారతం: అనుశాసన పర్వం, అధ్యాయం 12, శ్లోకం 5.

IV. ప్రధాన సూచన గ్రంథసూచి

1. శ్రీ విష్ణు పురాణం (పుస్తకం 4) — వేదవ్యాసుడు, గీతా ప్రెస్, గోరఖ్‌పూర్ (4వ ముద్రణ, పుటలు 279–358).

2. Fixing the Date of Mahabharata — డా. ఈ. వేదవ్యాస, శ్రీ వేదవ్యాస భారతి పబ్లికేషన్స్, హైదరాబాద్ (1990).

3. Jyotirvidabharanam of Mahakavi Kalidasa — సంపాదకుడు: తెలకపల్లి విశ్వనాథ శర్మ, హైదరాబాద్ (2010).

4. Kali Saka Vignanam & Agnivamsapu Raajulu — శ్రీ కోట వెంకటాచలం, విజయవాడ (1949/1950).

5. Rajarangini of Kalhana — గవర్నమెంట్ సెంట్రల్ బుక్ డిపో, ముంబై (1892).

6. History of Bharat Across Generations — రోమిలా థాపర్, హైదరాబాద్ బుక్ ట్రస్ట్ (1984).

7. The Culture and Civilisation of Ancient India in Historical Outline — డి.డి. కోసాంబి, తెలుగు అకాడమీ, హైదరాబాద్ (1998).

8. The Lost City of Dvarka — శికారిపుర రంగనాథ రావు (ఎస్.ఆర్. రావు), ఆదిత్య ప్రకాశన్, న్యూఢిల్లీ (1999).

9. History of Indian Mathematics — శంకర్ బాలకృష్ణ దీక్షిత్ (అనువాదం: డా. రేమెల్ల అవధానులు, శ్రీ వేదభారతి, సంపుటి 1, 2015).

10. శ్రీమద్భాగవత మహాపురాణం — గీతా ప్రెస్, గోరఖ్‌పూర్.

11. విశ్వగుణాదర్శ చంపూ — వెంకటాధ్వరి, ఆర్. వెంకటేశ్వర & కో., మద్రాస్ (1945).

12. స్కంద పురాణం (వైష్ణవ ఖండం) — ఖేమరాజ్ శ్రీకృష్ణదాస్ / వెంకటేశ్వర ప్రెస్, ముంబై (1831).

13. Purana Dig-Darshan / Purana Tatwadarsanamu — ఎం. మాధవ శాస్త్రి, జీయర్ ఇంటిగ్రేటెడ్ వేదిక్ అకాడమీ (JIVA), ముచ్చింతల్ (2018).

14. వాల్మీకి రామాయణం మరియు మహాభారతం — గీతా ప్రెస్, గోరఖ్‌పూర్.